Vượt nhịp là gì? Vượt nhịp trong hệ kết cấu khung kèo thép nhẹ

Vượt nhịp là khoảng cách mà hệ kết cấu mái cần vượt qua giữa các điểm gối đỡ. Với khung kèo thép nhẹ, xác định nhịp không chỉ dựa vào chiều rộng nhà mà còn phải xét vị trí gối đỡ, tải trọng và phương án kết cấu thực tế.

Điều kiện gối đỡ ảnh hưởng đến cách tải trọng được truyền qua hệ mái. Cùng BIC VNTRUSS tìm hiểu cách xác định nhịp, vai trò của hệ vì kèo 2 lớp và 3 lớp, cùng những yếu tố cần xem xét khi lựa chọn phương án kết cấu phù hợp.

Vượt nhịp là gì?

Trong kết cấu mái, nhịp thường được hiểu là khoảng cách theo phương ngang giữa các điểm gối đỡ của vì kèo hoặc cấu kiện đang xét. Vượt nhịp là việc bố trí kết cấu để vượt qua khoảng cách này theo phương án thiết kế, đáp ứng yêu cầu sử dụng mà không mặc định phải bố trí thêm điểm đỡ ở giữa nhịp.

Khi nhịp tăng, nội lực và độ võng của cấu kiện có thể thay đổi tùy theo tải trọng và sơ đồ kết cấu. Vì vậy, khả năng vượt nhịp phải được xác định bằng tính toán, không thể suy ra chỉ từ chiều dài nhịp hoặc cấu tạo gối đỡ. 

Ví dụ, một ngôi nhà có chiều ngang 5 m. Nếu khoảng cách theo phương ngang giữa hai điểm gối đỡ của hệ kèo là 5 m, thì nhịp khung kèo cần vượt là 5 m. Đây là ví dụ minh họa; khoảng cách thực tế phải được xác định theo vị trí gối đỡ trên công trình và bản vẽ kết cấu.

Cần phân biệt nhịp với chiều dài thanh thép theo độ dốc mái. Với mái Thái hoặc mái Nhật, chiều dài thanh chạy từ chân mái lên đỉnh mái có thể lớn hơn khoảng cách ngang giữa hai gối đỡ. Hai đại lượng này không thể dùng thay thế cho nhau khi xác định phương án kết cấu.

Vì vậy, khi trao đổi về vượt nhịp, gia chủ hoặc đơn vị thi công nên làm rõ khoảng cách cần vượt là bao nhiêu, các điểm gối đỡ nằm ở đâu và hệ mái được thiết kế theo phương án nào.

Vượt nhịp trong các hệ kết cấu mái

Hệ vì kèo 2 lớp và hệ vì kèo 3 lớp

Trong các phương án khung kèo thép nhẹ VNTRUSS, hệ vì kèo 2 lớp và hệ vì kèo 3 lớp đều có thể được sử dụng để bố trí kết cấu mái theo yêu cầu vượt nhịp. Trong đó, hệ vì kèo 2 lớp là phương án được sử dụng phổ biến hơn.

Hai hệ có cấu tạo khác nhau. Hệ vì kèo 2 lớp sử dụng vì kèo kết hợp với thanh mè để đỡ vật liệu lợp. Hệ vì kèo 3 lớp có thêm lớp xà gồ, kết hợp với cầu phong và thanh mè. Quy cách cấu kiện, khoảng cách bố trí và phương án liên kết được xác định theo thiết kế của từng công trình.

Việc lựa chọn hệ 2 lớp hay 3 lớp không nên chỉ dựa vào nhịp mái. Nhu cầu sử dụng không gian áp mái, cấu tạo mái, điều kiện gối đỡ và yêu cầu kết cấu đều có liên quan đến phương án được chọn.

Gia chủ có thể tìm hiểu thêm về cấu tạo và phạm vi ứng dụng của từng hệ trong bài viết Thép VNTRUSS được ứng dụng cho những hệ vì kèo nào?

Đối với hệ kết cấu mái bê tông

Với công trình đã có mái bê tông, phương án bố trí hệ cầu phong – li tô VNTRUSS phụ thuộc vào kết cấu bê tông hiện trạng, vị trí liên kết và điều kiện thực tế của mái. Vì vậy, không thể xác định phương án chỉ dựa vào chiều ngang tổng thể của ngôi nhà mà chưa xem xét điều kiện kết cấu chịu lực.

Những yếu tố ảnh hưởng đến phương án vượt nhịp

Nhịp mái là một trong những dữ liệu đầu vào của bài toán kết cấu. Để xác định phương án phù hợp, cần xem xét đồng thời các yếu tố liên quan đến tải trọng, cấu kiện và cách hệ mái truyền lực.

Khoảng cách và vị trí gối đỡ

Khoảng cách giữa các gối đỡ ảnh hưởng trực tiếp đến nhịp của cấu kiện. Vì vậy, cần xác định rõ vị trí mà hệ mái được đỡ bởi kết cấu bên dưới, thay vì chỉ lấy chiều rộng hoặc chiều dài nhà làm thông số thay thế.

Nếu điều kiện gối đỡ khác nhau, phương án kết cấu tương ứng cũng có thể khác nhau. Đây là lý do cần đối chiếu nhịp với bản vẽ và điều kiện công trình trước khi chọn cấu hình hệ mái.

Tải trọng tác dụng lên mái

Khung kèo mái phải đáp ứng các tải trọng được xác định trong phương án thiết kế. Các tải trọng liên quan có thể bao gồm trọng lượng của cấu kiện, vật liệu lợp và tải trọng sử dụng, chẳng hạn như người lên mái để kiểm tra hoặc sửa chữa.

Không thể chỉ biết nhịp dài bao nhiêu mét rồi kết luận hệ khung có đủ khả năng chịu lực hay không. Khả năng đáp ứng phụ thuộc vào kết quả tính toán với các tải trọng và điều kiện làm việc tương ứng.

Quy cách cấu kiện và cách bố trí hệ khung

Tiết diện, quy cách cấu kiện và khoảng cách bố trí cần được lựa chọn phù hợp với yêu cầu thiết kế. Một thông số cấu kiện riêng lẻ không đủ để kết luận khả năng vượt nhịp của toàn bộ hệ mái.

Tương tự, không nên lấy thông số từ một phương án đã được sử dụng ở công trình khác để áp dụng nguyên trạng cho công trình mới khi điều kiện tải trọng, nhịp hoặc gối đỡ khác nhau.

Liên kết, giằng và yêu cầu biến dạng

Các cấu kiện trong hệ mái phải được liên kết và bố trí theo phương án thiết kế để tạo thành hệ kết cấu làm việc đồng bộ. Điều kiện gối đỡ, liên kết và giằng giữ ảnh hưởng đến cách hệ mái truyền tải trọng và duy trì sự ổn định.

Bên cạnh khả năng chịu lực, phương án cũng cần xem xét biến dạng của cấu kiện theo yêu cầu sử dụng. Do đó, lựa chọn vượt nhịp không đơn thuần là tăng kích thước thanh thép hoặc thay đổi số lớp của hệ vì kèo; các thông số cần được xác định trong tổng thể bài toán kết cấu.

BIC VNTRUSS tính toán kết cấu theo từng công trình

Với mỗi công trình, phương án vượt nhịp cần gắn với kích thước thực tế, điều kiện gối đỡ, tải trọng mái và yêu cầu sử dụng. BIC có đội ngũ kỹ sư tính toán kết cấu nhằm xác định phương án đáp ứng trọng lượng mái và tải trọng người lên sửa chữa, đồng thời hướng đến tối ưu chi phí và phương án kết cấu phù hợp.

Trên cơ sở phương án đã được xác định, BIC VNTRUSS cung cấp sản phẩm thép nhẹ phục vụ hệ khung kèo mái theo thông số kỹ thuật và yêu cầu của đơn hàng đã thống nhất. Việc làm rõ phương án từ đầu giúp xác định quy cách sản phẩm và khối lượng vật tư cần thiết cho công trình.

Nếu đang chuẩn bị xây mới hoặc lựa chọn hệ mái, khách hàng có thể gửi bản vẽ và thông tin công trình để BIC VNTRUSS trao đổi về phương án kết cấu, nhu cầu sản phẩm và kế hoạch cung ứng phù hợp.

Vượt nhịp không chỉ là khoảng cách cần vượt qua mà còn là yêu cầu phải được tính toán trong tổng thể hệ kết cấu mái. Xác định đúng nhịp, tải trọng và điều kiện gối đỡ là cơ sở để lựa chọn phương án phù hợp cho từng công trình.

Quý đối tác quan tâm đến khung kèo thép VNTRUSS có thể liên hệ BIC GROUP để trao đổi nhu cầu, thông tin công trình và phương án triển khai phù hợp.

CÔNG TY CỔ PHẦN BIC GROUP

TRỤ SỞ CHÍNH: 1/4B Linh Đông, Phường Hiệp Bình, Thành phố Hồ Chí Minh
NHÀ MÁY SẢN XUẤT: 121 DX 112, Phường Phú An, TP. Hồ Chí Minh

VĂN PHÒNG HÀ NỘI: 18 P. Dương Đình Nghệ, Yên Hòa, Hà Nội.

CHI NHÁNH MIỀN TRUNG:
84 Trần Tế Xương, phường Nghĩa Lộ, tỉnh Quảng Ngãi

Đường 3/2, KP 8, P.Tam Quan, Gia Lai
CHI NHÁNH TÂY NGUYÊN: Số 286A đường Trần Hưng Đạo, Cư Jút, Lâm Đồng

Web: https://vntruss.vn/    https://bicgroup.vn/   https://isora.com.vn/

Mail: vntruss@gmail.com

Kết nối cùng nhà máy sản xuất: 028 2241 9419

Kết nối zalo cùng phòng kinh doanh: 0938 578 655

Hotline phòng kinh doanh: 0938 578 655 – 0975 888 880